Osoba, która nie ma odpowiedniego stażu pracy, może go uzupełnić o czas, jaki przepracowała w gospodarstwie rolnym. Powyższe wynika z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2009, Nr 153 poz.1227 ze zm.), zgodnie z którym przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględnia się również okresy, traktując je jak okresy składkowe, przypadające przed dniem 1 stycznia 1983 r., a dotyczące pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, jeżeli okresy składkowe i nieskładkowe, ustalone na zasadach określonych w art. 5-7 powołanej ustawy, są krótsze od okresu wymaganego do przyznania emerytury, w zakresie niezbędnym do uzupełnienia tego okresu.

Należy mieć na uwadze, że praca nie musiała być wykonywana w gospodarstwie rolnym wyłącznie rodziców - można wystąpić o uznanie również pracy w gospodarstwie innych członków rodziny  (brata, dziadków). Co do zasady gospodarstwo nie musiało również znajdować się w miejscowości zamieszkania ubezpieczonego. Jednak odległość pomiędzy gospodarstwem, a miejscem zamieszkania nie mogła być znacznie odległa - w innym przypadku ZUS może kwestionować taką odległość, jako okoliczność wyłączającą uznanie, że ubezpieczony mógł prace gospodarskie wykonywać (decyzja ZUS będzie więc odmowna).  

Ponadto należy mieć na uwadze, że praca, aby można ją było zaliczyć do stażu emerytalnego musiała być świadczona ponad cztery godziny dziennie. Dodatkowo musiała być wykonywana w wymiarze przekraczającym połowę pełnego wymiaru czasu pracy, a nadto powninna być pracą stałą, „co oznacza gotowość (dyspozycyjność) do wykonywania pracy rolniczej, gdy wymaga tego sytuacja” – tak Sąd Apelacyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 15 marca 2013 r., sygn. akt III AUa 1598/2012. Doraźna pomoc w wykonywaniu obowiązków domowych, zwyczajowo wymaganych od dzieci jako członków rodziny rolnika, nie stanowi stałej pracy w gospodarstwie rolnym, a co za tym idzie nie może stanowić podstawy do zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego.

Do zaliczenia  - w przypadku ubezpieczonych, którzy w okresie pracy na gospodarstwie uczyli się poza miejscem, w którym pracowali na gospodarstwie - podlegają również wakacje i ferie zimowe. „Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem w kwestii uzupełnienia stażu ubezpieczeniowego o okresy pracy w gospodarstwie rolnym przypadające przed dniem 01.01.1983r., należy mieć na uwadze, iż okresy takiej pracy uwzględnia się przy ustalaniu uprawnień emerytalnych, gdy była ona wykonywana w wymiarze nie niższym niż połowa ustawowego czasu pracy. Ponadto możliwość zaliczenia tych okresów uwarunkowane jest uprzednim ustaleniem charakteru tego gospodarstwa oraz prac koniecznych do jego prowadzenia. Jeżeli praca w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 roku życia, świadczona była przed dniem 1.01.1983r. w wymiarze co najmniej połowy pełnego wymiaru czasu pracy, to przy ustalaniu prawa do emerytury uwzględnia się ten okres, niezależnie od tego, czy przypadał on w trakcie roku szkolnego, czy też w czasie wakacji i ferii szkolnych. Stwierdzenie rozmiaru takiej pracy uzależnione jest od okoliczności faktycznych danego przypadku) – Tak Sąd Okręgowy w Suwałkach w wyroku z dnia 19 listopada 2013 r., sygn. akt III U 547/13.

 

Jeżeli masz pytania, dotyczące tego wpisu albo ZUS odmówił Ci uwzględnienia do stażu okresów pracy w gospodarstwie rolnym, zapraszamy do skorzystania z porad Kancelarii.